Kansen voor de kerk na corona

Kerken sprongen creatief om met de coronabeperkingen. De meesten schakelden over naar online kerkdiensten. En die diensten werden goed bekeken, nog beter dan gewone kerkdiensten. Kunnen kerken dat positieve imago vasthouden?

Kansen voor de kerk na corona

Kerken gingen veelal online hun diensten uitzenden tijdens de coronacrisis

 

Het was geen makkelijke tijd voor kerken en de mensen die er normaal samenkomen. Veel kerken schakelden over naar het uitzenden van online kerkdiensten. De ontmoeting ontbrak, maar het was beter dan niets. Eerst uit noodzaak, maar later werden kerken er steeds creatiever en beter in. En door het online uitzenden van diensten werd ook de drempel verlaagd voor kijkers die normaal niet zo snel een kerkdienst bezoeken.

Uit onderzoek van Trouw bleek dat de onlinediensten een stuk beter worden bekeken dan gewone kerkdiensten. Misschien wel omdat mensen in tijden van crisis zoeken naar zingeving. Dat biedt ook kansen. “We moeten luisteren naar die nieuwe kijkers”, denkt Karin van den Broeke. Zij was van 2013 tot 2018 preses van de generale synode van de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). Ook is ze predikante in de protestantse gemeente in Noord-Beveland.

Mengvorm

Er zijn nog altijd coronabeperkingen. Er moet anderhalve meter afstand gehouden worden en er mag niet gezongen worden. Maar er zijn in elk geval geen beperkingen meer in het aantal personen. Wat gaan kerken doen nu er weer steeds meer mogelijk in een normale kerkdienst? Blijft de creativiteit van de coronacrisis in leven? Van den Broeke denkt dat er een soort mengvorm ontstaat. “Er is een breed verlangen naar het oude normaal, maar in de periode dat het even niet kon zijn er elementen ontdekt waarvan mensen denken ‘die zijn wel aardig, dat kunnen we vasthouden.’

Een dienst heeft verschillende onderdelen, die op een verschillende manier hun kracht hebben, denkt Van den Broeke. Het ene deel kan misschien beter uitgebeeld worden op beeld dan het andere deel. Daar kan een mengvorm gekozen worden binnen een dienst. “Mensen die op afstand leven kunnen dan mogelijk beter aangesproken worden.”

Herwaardering

Het was vervelend dat kerken veelal dicht bleven, maar misschien heeft dat wel geleid tot een herwaardering van kerken. Het is niet meer zo vanzelfsprekend om bij elkaar te komen, het werd gemist en daardoor ook weer opnieuw gewaardeerd. Ook Van den Broeke ziet een herwaardering: “Ik heb geluiden gehoord dat mensen meer met de kerk bezig waren op zondagochtend. Ze keken hun eigen dienst, maar ze waren ook nieuwsgierig naar wat er op de landelijke televisie werd uitgezonden.” Daarbij keken protestanten soms naar katholieke diensten, en andersom. “Voor vaste kerkgangers kwam er meer openheid. Ik denk dat het meer waardering voor verscheidenheid heeft gebracht.”

Zelf neemt Van den Broeke ook wat mee voor haar gemeente in Zeeland. “Juist in deze coronatijd leek het me aardig als er verschillende stemmen gehoord werden tijdens een dienst, niet alleen die van mij. Dat is men gaan waarderen.”